Radio Doc: ‘Wim de Bie: de Radio Jaren – van Uitlaat tot podcast’

Wim de Bie die opnames maakt voor zijn podcast Bie's Warboel

De VPRO kreeg in de smiezen dat ik Wim de Bie help bij de techniek en montage van zijn podcast Bie’s Warboel. Zodoende boden ze mij aan om een radiodocumentaire voor Radio Doc over Wim te maken. En Wim stemde daarin toe.

Wekelijks sprak ik bij hem thuis af om, zoals Wim dan regelmatig zei “zoals Kees en ik ook altijd deden”, ideeën te spuien. Vooral eerst veel praten zonder op te nemen. Het resulteerde in een echte samenwerking.

We zijn diep in het radioverleden van Wim gedoken. In 1963 begon De Bie zijn medialoopbaan als eindredacteur van het VARA-radioprogramma Uitlaat. Vanwege de enorme populariteit op televisie van het duo Koot en Bie bleef het radioverleden van Wim wat op de achtergrond. Velen zullen wellicht niet weten dat het duo Koot en Bie in het radioprogramma Uitlaat voor het eerst landelijke bekendheid kreeg.

Het radioarchief van Uitlaat is grotendeels verloren gegaan. Maar in de maand dat ik met Wim begon samen te werken, november 2016, ontving Wim van Beeld en Geluid een harddisk met slechts 27 fragmenten (!) die wel bewaard waren gebleven. Een belangrijke aanvulling op het radioarchief van Uitlaat kwam recentelijk dankzij de uitgebreide privécollectie van Wim tot stand. Die collectie, bestaande uit vier verhuisdozen vol zelfgemaakte bandopnames, werd door het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid geheel gedigitaliseerd en april jongstleden bij Wim afgeleverd.

Samen selecteerden we diverse spraakmakende radiofragmenten van ondermeer W.F. Hermans, H.M van Randwijk, Provo Robert Jasper Grootveld, de Clicheemannetjes en Johnny de Selfkicker. Een aantal fragmenten komen uit de unieke privécollectie van Wim en sommige fragmenten waren nooit eerder op de radio te horen.

Wim blikt terug en kijkt vooruit. Want de cirkel is wat Wim betreft rond nu hij nog altijd met een audiorecorder in de hand zelf opnames maakt en de microfoon op bijvoorbeeld zijn eigen voeten richt, lopend door een grindbak. En vooruitstrevend ook, want de inmiddels 78-jarige De Bie maakt er dus een podcast van: Bie’s Warboel.

Wim de Bie: “Het is een ongelofelijk groot probleem aan het worden, al die oude mannetjes en vrouwtjes… en dat ik daar dan godsamme onderdeel van uitmaak!”

Luister naar onze Radio Doc ‘Wim de Bie: de Radio Jaren – van Uitlaat tot podcast’. Een Radio Doc van precies dezelfde tijdslengte als een Uitlaat-uitzending: 35 minuten. “Eigenlijk is het een soort model-Uitlaat”, aldus Wim.

Voor aanvullende informatie, zie deze pagina op de 2Doc-site.

(omslagfoto Marco Raaphorst: Wim de Bie maakt opnamen in de grindbak voor zijn podcast Bie’s Warboel)

Door Marco Raaphorst

maakt podcasts en muziek

3 reacties

  1. Ken je Bieslog nog? Dat is het blog van Wim de Bie dat hij van 2002 t/m 2008 met groot enthousiaste dagelijks voor de VPRO maakte. Wim omarmde het blog als een ideaal publicatiemedium om dagelijks commentaar te leveren, om zaken te verzamelen, mensen te spreken, lol te maken, typetjes neer te zetten en zo verder. En vaak schurend op het randje van fictie en werkelijkheid. Wim werd ermee de eerste programmamaker bij de Publieke Omroep met een blog.

    De techniek waarop Bieslog draaide bleek in 2013 zo verouderd te zijn dat de VPRO genoodzaakt was Bieslog offline te halen. In mijn gesprekken met Wim vertelde hij mij regelmatig dat dat hem erg dwars zat. Het wrange is ook dat het oefenblog dat Wim nog voor Bieslog was gestart om mee te experimenteren, wimdebie.blogspot.com, nooit offline is geweest.

    Toch krijgt dit verhaal een positief, weliswaar gecompliceerd, staartje want in 2018 besloot Babette Wagenvoort samen met GertJan Kuiper (VPRO) en mij, Marco Raaphorst, te onderzoeken of we Bieslog toch weer tot leven konden wekken. Een vraag die niet eenvoudig te beantwoorden bleek. Want dachten we voor het ene probleem een oplossing gevonden te hebben dan dienden zich minstens twee nieuwe problemen weer aan. Another fine mess...

    Om een lang verhaal kort te maken, nu ruim anderhalf jaar verder hebben we het toch voor elkaar weten te fietsen: Bieslog is weer terug online!

    Wim heeft een vers welkomstwoord geschreven en verders is alles als vanouds. Bieslog oogt dus nog precies zoals het was.

    Op de website van de VPRO kun je een uitgebreid artikel lezen over onze geheime operatie. En lees daar ook het artikel ‘Blogger De Bie’ dat een technische terugblik doet en beschrijft hoe Wim te werk ging als blogger. Zijn enthousiaste is wat me zo aanspreekt aan Bieslog. Dat is nog altijd voelbaar.

    Ik ben blij dat ik een bijdrage aan dit digitale erfgoed heb kunnen leveren. Samen hebben we van Bieslog een Bieslogmuseum gemaakt dat nooit meer offline gehaald hoeft te worden. Er is geen database meer voor nodig, alles is statische HTML geworden en audio en video zijn geconverteerd naar open formaten zodat ze in alle moderne webbrowsers afgespeeld kunnen worden, zonder plugins.

    Platgeslagen Bieslog

    Toen de VPRO in 2013 Bieslog offline haalde heeft men er een backup van gemaakt middels een export van losse statische HTML-pagina’s. Helaas constateerden we dat verschillende UTF character encodings door elkaar gebruikt waren. Bij een enorm aantal pagina’s kwamen rare karakters naar voren. Zo stond dan bijvoorbeeld op de plek van een apostrof een vraagteken. We hebben het hier over meer dan 10.000 (!) HTML pagina’s, dus dat zorgde voor de nodige problemen. Die rare karakters moesten voornamelijk met de hand aangepast worden omdat er vaak geen find & replace methode voor te bedenken viel.

    Alle audio en video converteren

    Alle audio en video bestanden waren opgeslagen in het Real formaat. Om die te kunnen afspelen moest je vroeger een plugin voor de browser downloaden van het bedrijf RealNetworks. Het is een beetje vergelijkbaar met Flash. Real en Flash zijn inmiddels exotisch geworden, gesloten formaten die het onmogelijk maken om nog ondersteund te worden anno 2019. Microsoft Silverlight is ook zo’n gesloten formaat dat heden ten dage nog wel gebruikt wordt. En dat is vragen om ellende want je hebt er een speciale plugin voor nodig. Safari op de Mac ondersteunt het inmiddels niet meer.

    Kortom, we moesten de hele handel converteren. Voor audio kozen we voor mp3 en voor video voor mp4. Deze formaten zijn open source en worden ondersteund in alle browsers zonder plugin. Ze maken heden ten dage onderdeel uit van de HTML specs. Helemaal top dus!

    Het converteren bleek wel een flinke uitdaging te zijn. Zo’n 250 audio bestanden konden we vrij eenvoudig van Real Audio omzetten naar mp3, maar video was een heel ander verhaal!

    De Real Video bestanden kon ik vaak niet eens afspelen op mijn Mac. Pas na het installeren van MPlayer en door diverse exotische toevoegingen voor Mac OSX te installeren kreeg ik beeld te zien. En dan nog gaven sommige video’s problemen, braken ze op het eind bijvoorbeeld plotseling af. De zoektocht naar een goeie batch-conversie leidde tot niets. Het kwam erop neer dat ik alle video’s 1-op-1 met screencapture software in real time heb moeten converteren.

    Bestanden plèitûh!

    Tot onze verbazing bleek een flink aantal audio- en videobestanden te ontbreken aan de backup. Dat vroeg dus om flink wat extra speurwerk van met name Babette. Sommige bestanden werden in Wim zijn eigen archief gevonden. Wim heeft een archief dat vollediger is dan dat van Instituut voor Beeld en Geluid (waar ik ook achter kwam bij het maken van mijn RadioDoc over Wim zijn RadioJaren). Soms konden we iets terugvinden op een oude mac, CDs, YouTube of DVDs.

    Ik zal je niet langer met ons geploeter lastigvallen. Het punt is: hij doet het weer.

    AANVULLINGEN: er kwam een lawine aan fijne reacties en retweets als reactie op het nieuws via Twitter. En Wim deed een fijne tweet vandaag:

    Ik heb een mooi cadeau gekregen: https://t.co/0ALHVzRmB9— Wim de Bie (@wimdebie) September 3, 2019

    https://platform.twitter.com/widgets.js

    Het was ook nieuws voor NU.nl:

    https://www.nu.nl/media/5987460/bieslog-van-wim-de-bie-na-jaren-weer-online-geplaatst-door-vpro.html

    En Erwin Blom, ten tijden van Bieslog was ‘ie Hoofd VPRO Digitaal, publiceerde erover in de nieuwsbrief van Fast Moving Targets:

    https://www.getrevue.co/profile/fastmoving/issues/handpicked-bieslog-is-gerepareerd-197583

    Het nieuws viel te lezen in de VPRO Gids van deze week en werd ook meegenomen in de VPRO Nieuwsbrief (schermafbeelding):

    Abonneer je gratis op mijn blog. Je kunt zelf instellen of je onmiddellijk, dagelijks of wekelijks een e-mail ontvangt wanneer ik iets publiceer.

    Typ je e-mail...

    Abonneren

    Luister naar mijn liedjes op Spotify (link) of elke andere streaming service (zoek op ‘Marco Raaphorst’).

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.