Birdman swingt!

Het jaar is nog maar net begonnen of ik heb alweer de beste film van het jaar gezien: Birdman. Geregisseerd door Alejandro G. Iñárritu die je moet kennen van films zoals Babel en Biutiful. Hij is ook mede verantwoordelijk voor het geweldige script. Met een Michael Keaton in de hoofdrol die misschien wel zichzelf speelt als de super onzekere -ex Superheld-filmster (Birdman) die zijn geluk op Broadway probeert te vinden.

Maar wat is geluk als je dochter (geweldig gespeeld door Emma Stone) je een sukkel vindt en je vrouw van je gescheiden is?

Het is een complexe film die breekt met de vele clichés die in de filmindustrie gelden. Zo loopt de film in 1 shot door, continu, alsof het theater is. Natuurlijk is de film weg degelijk in delen opgenomen (een kritisch oog zal daar op letten en zal het zien). Het verhaal en het script zitten uitstekend in elkaar en het acteerwerk is van het hoogste niveau. Ook acteur Edward Norton speelt hier een topklasse rol. Maar de man die de schow echt compleet steelt is Michael Keaton. Zijn oscar staat al klaar, da’s een ding dat zeker is.

Maar het meest opvallende nog wel, althans voor mij, is de score/soundtrack. Alejandro G. Iñárritu kiest altijd voor unieke muziek. Vaak werkt hij met gitaristen, wat weinig filmmakers doen (lees: durven, want violen zijn nog altijd *zucht* heilig in Hollywood). De score van Birdman is zijn meest radicale tot nu toe. Deze bestaat namelijk uit louter drums. En het werkt wonderwel fantastisch! Antonio Sanchez, de drummer die ondermeer met guitarist Pat Metheny speelt, is hier verantwoordelijk voor. Het is zijn eerste score, ook dat nog. De drums klinken heerlijk. Antonio heeft diverse lagen over elkaar gelegd, gelayered als een soort collage van ritmische elementen, waardoor de drums soms heel subtiel en soms weer heel fel en rijk klinken.

Eindelijk weer eens een film zonder het pathetische gedoe van druktemaker Hans Zimmer. Een film die swingt!

30 minuten muziek

Kinderen die een grote operatie moeten ondergaan, hebben minder kans op pijn als ze eerst dertig minuten naar muziek luisteren. — nu.nl

Deze zin nam ik op met de microfoon van mijn laptop. Ik speelde er een basje en wat gitaartjes bij. Haalde de stemopnames door wat vervormers. En arrangeerde het tot een kort geheel.

(omslagfoto onder CC BY: woodleywonderworks)

P.S. Eigenlijk was het mijn bijdrage voor de Disquiet Junto van deze week, waarvan ik de spelregels helaas niet goed had gelezen…

De ware pioniers van de drummachine

Toen ik vorige jaar mijn audiodocumentarie over Marvin Gaye in Oostende maakte, Oostende Healing, stelde ik mijzelf en anderen steevast de vraag: waarom koos Marvin daar in België voor een drumcomputer in plaats van een echte drummer? Mijn metgezel Tom America zei vanaf het begin: “vanwege budgetredenen, omdat die TR-808 betaalbaar was.” Het werd door iedereen die ik interviewde bevestigd. Marvin had inderdaad in Oostende geen cent te makken en een drumcomputer bleek een veel goedkopere optie dan zijn drummer uit America over te laten komen.

Het beviel Marvin wel, die Roland TR-808. Technicus Mike Butcher (technicus van het legendarische album Midnight Love en werkte 9 maanden met Marvin samen) die ik erover in Brussel interviewde vertelde me dat voor de track My Love Is Waiting er een klein experiment met echte drums werd gedaan. Toen Marvin de mix daarvan beluisterde hoorde Mike hem iets mompelen van “mmm, ok”. Marvin was not impressed en de versie van het nummer dat de plaat Midnight Love haalde was net als alle andere nummers van dat album voorzien van de TR-808 drummachine. Zodoende werd een door praktische redenen ingegeven beslissing uiteindelijk toch nog een duidelijke creatieve keuze.

En omdat het internet geen geheimen kent, hierbij de versie met echte drums:

En dit is de versie die het officiële album haalde:

Marvin was overigens niet de eerste die met een drumcomputer experimenteerde. De grootmeester van de funk, Sly Stone, begon al 1970 te experimenteren met een Maestro Rhythm King MRK-2 drummachine. De resultaten hiervan kun je horen op het geweldige album There’s a Riot Goin’ On. Zoals in de geniale hit single Family Affair:

De reden waarom oompie Sly voor een drumcomputer koos lijkt simpel te verklaren. En net zoals bij Marvin lijkt daar niet zozeer een creatieve maar een praktisch gegeven aan ten grondslag te liggen. Zo las ik onlangs op Medium het verhaal dat drummer Gregg Errico het drugsgebruik van Sly een beetje zat was, waarop Sly hem inruilde voor die inmiddels legendarische drummachine. Op de Wikipedia-pagina van het beroemde album valt verder te lezen dat Sly het album grotendeels in zijn eentje opgenomen heeft. Hier en daar zelfs liggend vanuit een bed dat in een studio stond!

Als we naar de vrolijke kleurtjes kijken van de drummachine die Sly gebruikte dan weten we waar Roland de mosterd vandaan heeft gehaald ter inspiratie van de TR-808 machine.

Maestro Rhythm King MRK-2

Vergis je niet, in hetzelfde jaar dat There’s a Riot Goin’ On uitkwam, 1971, kwam J.J. Gale met zijn album Naturally uit waarop ook hij experimenteerde met een drumcomputer. Een artiest waarvan je niet zou verwachten dat hij met een ritmecomputer zou werken. Laat staan in die tijd.

Maar de man die te boek staat als eerste muzikant die een drummachine op plaat heeft gezet, is de koorknaap met de te strakke onderbroek: Robin Gibb. In zijn lied Saved by the Bell uit 1969 slaat een machine het ritme:

Een eenvoudige vraag borrelt bij mij op: welke drummer had op dit nummer willen drummen? En voor je het weet ben je dus een echte pionier…

Colombiaanse leger stuurde via popsong verborgen boodschap naar gijzelaars

Waar zijn toch die protestliederen gebleven? Er is genoeg reden om ons druk te maken maar we lijken slechts geïnteresseerd te zijn in 1 ding: geldverdienen. Is muziek echt tot niets meer in staat dan het leveren van een kortstondig oppervlakkig stukje amusement?

Niet geheel zonder toeval stuitte ik op een bijzonder verhaal. Een verhaal over hoe het Colombiaanse leger met behulp van een verborgen morsecode in een poplied gijzelaars informatie kon geven om zo te ontsnappen.

Gijzelaars die gevangen waren genomen door de ideologische guerrillabeweging FARC kregen deze boodschap te horen via het lied. Een lied dat werd opgenomen met behulp van de software Reason van de firma Propellerhead waar ik zelf al sinds 2001 mee werk en honderden geluiden voor gemaakt heb die met het pakket worden meegeleverd.

Luister naar het lied:

1e moment dat de morse-code klinkt is op 1:31 en te herkennen aan de ritmisch klinkende pianopartij.

Voor het hele verhaal, een LongRead, zie ‘The code: A declassified and unbelievable hostage rescue story’ op The Verge.

Met een ijsklontje muziek maken

De opdracht van Disquiet van deze week was: neem het geluid van ijs in een glas op en maak er iets van. Dit is ‘m geworden:

Documentatie processing: Het geluid van een ijsblokje dat ik in een glas liet vallen nam ik op met mijn Sony D-50 mobiele recorder. Het stuk audio importeerde ik vervolgens in Propellerhead Reason software, waarmee ik diverse afgeleiden van de samples maakte (een paar geloopte versies en verkorte versies). Deze samples heb ik vervolgens in een aantal NN-XT sample-apparaten van Reason ingelezen en specifiek ingesteld en van effecten voorzag. Vervolgens heb ik een balans gezocht tussen wat muzikaals (melodietje, ritme) en abstract geluid met behulp van de klanken. Geen additioneel geluiden werden toegevoegd, ook geen ruis of andersoortige oscillatoren.

Meer over dit 157e Disquiet Junto project “Record the sound of ice in a glass and make something of it.”: http://disquiet.com/2015/01/01/disquiet0157-icemusic2015/

(omslagfoto onder CC BY: MattysFlicks)

Nieuw lied: #MijnMoment

Nog geen 2 weken terug mailde Erno Mijland mij over een plannetje:

Ik weet niet hoe het met jou is, maar ik vind: MijnMoment verdient een klein monument. Dusss… heb ik een liedtekst geschreven geïnspireerd door dit initiatief van Henk-Jan. Vind je het wat, kun je er wat mee?

Ja man, wat had je dan gedacht?

Vervolgens hebben we Huub Koch gemasseerd om er een video van te maken.

Audio en Video

Het lied is te downloaden op iTunes, BandCamp, Amazon en je kunt hem streamen op SoundCloud en Spotify.

Tekst

de eerste prijs, zo ziek als wat
een gevoel dat je te pakken had
een nieuwe baan, een ongeval
je zag weer licht, kroop uit het dal

de eerste groenten uit je tuin
een droom kwam uit, of viel in puin
eindelijk die stap gezet
je wilde plannen uit het vet

-- refrein
klein geluk, groot verdriet
de noten van je levenslied
mijn moment, een tel, een dag,
een dikke traan, een gulle lach

een nieuwe liefde, oude vlam
die plotseling je pad op kwam
een ruzie die werd bijgelegd
je hebt het eindelijk gezegd

de kanker die je lot bepaalt
door het oog van de naald
een nieuwe richting, nieuw geluid
gedurfde keus of goed besluit

-- refrein
klein geluk, groot verdriet
de noten van je levenslied
mijn moment, een tel, een dag,
een dikke traan, een gulle lach

jouw verhaal, vertel het maar
van kalme zee of tropenjaar
elke scène, elk fragment
jouw moment wordt mijn moment

een hand die hielp, een groot gebaar
twijfel, aarzel, wat is waar
langzaam leven, net als toen
je wilt het nu echt anders doen

-- refrein
klein geluk, groot verdriet
de noten van je levenslied
mijn moment, een tel, een dag,
een dikke traan, een gulle lach

jouw verhaal, vertel het maar
van kalme zee of tropenjaar
elke scène, elk fragment
jouw moment wordt mijn moment

P.S. In 2008 werkten Erno, Huub en ik voor het eerst samen aan een lied: Peper.

Update: vanavond (29 Dec 2014) uitgezonden op Radio Aalsmeer:

 

Oorwurmpje: Donna Summer – Dinner With Gershwin

Dit is geen guilty pleasure. Laat dat duidelijk zijn. Ik haat die uitdrukking. Dat domme gedoe van “ik schaam me er eigenlijk voor maar dit vind ik stiekum wel leuk”. Wat nu stiekum? Wat nu schaamte?

Fuck dat!

De gezuikerde popmuziek heeft mij altijd kunnen bekoren. Ik draai het naast de snerpende gitaren van Hüsker Dü of de complexe elektronische gelaagdheid van Aphex Twin. Het ene is niet beter dan het andere. Een catchy refreintje is net zo belangrijk voor mij als Ambient muziek.

Maar goeds, hier is Donna Summer met Dinner With Gershwin:

Afgezien van de liters galm is het een lekker catchy nummer. Nu zou je dat niet meer doen maar toentertijd toen de digitale galm betaalbaar werd kon men zich hoorbaar niet inhouden.

Het is een nummer dat eigenlijk op zijn kop staat. Het begint met het refrein “I wanna have dinner with Gershwin” die via een lick die wat lijkt op het bekende motiefje met de clarinet uit Rhapsody in Blue van Gershwin het couplet inschuift, om vervolgens weer terug te keren naar die goeie hook “dinner with Gershwin”.

Het geheim van goeie popmuziek, de hook. Veel klassieke liefhebbers kijken erop neer, want: teveel herhalingen. Maar mij kan dat niet rotten. De herhaling is het feestje. Als de hook goed is wil ik hem horen, op herhaling, steeds maar weer. Als een oorwurm die nooit meer weggaat.

Holly

Het is een van die muzikale weetjes die ik voor mijzelf wilde documenteren. Maar ach wat de fuck, wellicht doe ik ‘r ook een paar mensen van het internet een plezier mee. Daarom het volgende.

Hoewel de meeste mensen in de veronderstelling verkeren dat de zanger van Frankie Goes To Hollywood dus Frankie heet, nee de man heet Holly Johnson. En ja dat is niet zijn echte naam. Hij had zichzelf dus net zo goed Frankie kunnen noemen. Maar goeds, hij noemt zichzelf dus Holly.

Deze naam Holly is afkomstig uit het lied van Lou Reed, ‘Walk on the Wild Side':

Holly came from Miami, F.L.A.
Hitch-hiked her way across the U.S.A.
Plucked her eyebrows on the way
Shaved her legs and then he was a she
She says, “Hey, babe,
Take a walk on the wild side.”
Said, “Hey, honey,
Take a walk on the wild side.”

De Holly die in de tekst genoemd wordt bestaat echt. Het is de vrouw die Andy Warhol in zijn Factory ontmoette en met hem ging samenwerken: Holly Woodlawn. En ook deze Holly heeft haar naam ontleend aan een andere Holly: de heldin uit de film Breakfast at Tiffany’s (1961). De echte naam van Holly Woodlawn is Haroldo Santiago Franceschi Rodriguez Danhakl. Het klopt dat ze uit Miami kwam en al liftend naar New York  kwam.

Dat heeft die ouwe Lou toch maar mooi geflikt. Mensen en verhalen samen laten vallen in een lied.

(omslagfoto onder Creative Commons BY-SA: Angela George)

Jett Rebel without a cause

In de documentaire Who the fuck is Jett Rebel zien we hoe de verwarring toeslaat tussen Jelte Steven Tuinstra en zijn alter ego Jett Rebel. Achter het podium zit de uitgebluste rebel met de handen in het haar: “hoe kan het toch dat ik me nu zo compleet kut voel terwijl ik me net nog zo lekker voelde?” In plaats dat Jelte Steven stoer en rebels schijt heeft aan de mening van anderen maakt hij er zich compleet afhankelijk van. Jelte Steven is een soort Paniekpiet die buiten het podium zichzelf compleet kwijt is. In de documentaire spreekt hij vaak in de wij-vorm.

Jackson Browne sloeg zijn vrouw, die lekkere zeemeermin uit mijn jeugd, Daryl Hannah. Liefdeloos en met de vlakke hand. Maar denk je dat hij die agressie ook in zijn liedjes stopte, laat staan in zijn teksten? Ben je mal! En hij is niet de enige hoor. Zo heb ik mij behoorlijk verdiept in Marvin Gaye die vooral over liefde en sex zong. Maar liefde en sex lagen voor Marvin nogal complex. De sensuele uitstraling van zijn alter ego leek in de verste verte niet op de echte Marvin die gebukt ging onder zware persoonlijkheidsstoornissen.

Kunstenaars maken het leven mooier dan het is. Peter Buwalda en Herman Brusselmans schrijven fantastische boeken maar hebben menigmaal in interviews gezegd dat ze in werkelijkheid vrijwel geen flikker meemaken. En dus zetten ze die werkelijkheid naar hun hand en vergroten hem uit. Muzikanten schrijven liedjes over de liefde op momenten dat ze na een avondje coke de eerste de beste groupie met het gezicht op het tapijt hebben genaaid. Rock & Roll, weet je wel?

Dat een bakker niet zijn brood is en de slager niet zijn vlees is, dat weten wij allemaal. Maar dat een artiest niet zijn lied is, daar willen de meesten van ons niet aan. Inclusief de artiesten zelf.

(omslagfoto: Oscar Anjewierden / CC BY-ND)