Categorieën
uitgesproken

De muzikant en de tranen

Zal Paul McCartney een flink potje hebben zitten huilen toen ‘ie Yesterday schreef? Tijdens het componeren van Mother Nature’s Son? Of toen ‘ie Let it be schreef? Ik gok van niet. Misschien heeft Paul nooit een traan gelaten bij zijn eigen muziek. Daarentegen, bij concerten van de man houdt menigeen het niet droog.

De gave van een muzikant is niet dat hij een goed potje kan grienen bij zijn eigen muziek, de gave is dat hij iets maakt dat de luisteraar ontroert of opwindt.

Net zoals de man van de bakker misschien zelf niet zo dol is op zijn eigen brood. Of dat de podcastmaker liever in zijn vrije tijd naar YouTube kijkt of een boek leest. En dat de voetballer zelf niet gaat lopen rellen na een verloren wedstrijd.

De schrijver die dol is op zijn eigen boek of de muzikant die zijn eigen muziek de hele dag door draait, het heeft iets raars. Iets narcistisch. Met gepaste afstand moet de kunstenaar naar zijn eigen werk kijken, dat houdt ‘m scherp. Dat het publiek het prachtig vindt is mooi meegenomen, maar de kunstenaar heeft er zelf weinig aan. De kunstenaar moet immers hongerig blijven om nieuwe dingen te kunnen maken.

Paul McCartney heeft vaak gezegd dat hij God Only Knows de mooiste song aller tijden vindt. Zijn fans denken daar vast anders over.

Categorieën
uitgesproken

De vrouw die geen pijn voelt

Op The New Yorker las ik het fascinerende verhaal A world without pain over de Schotse Joanne Cameron die geen pijn kan voelen, zowel fysiek als mentaal niet. Voor wie dat stuk nog wil lezen: doe dat eerst voordat je de rest van mijn stuk leest.


In het artikel worden eerst de mooie kanten van het verhaal van Joanne Cameron belicht. Haar leven is ronduit positief en liefdevol te noemen. Zelfs als mensen heel naar tegen haar doen ook dan blijft ze rustig en compassie voor hen voelen.

Bij elke operatie die Cameron moest ondergaan had ze geen enkele pijnstiller nodig. En toen haar eigen zoon in elkaar geslagen was en in het ziekenhuis kwam te liggen, voelde ze geen verdriet maar handelde puur uit compassie. Nooit worden bij haar diepe gevoelens van verdriet of machteloosheid aangeboord. Zelfs toen haar eerste man overleed ging het leven gelijk weer verder. Evenals bij de dood van haar ouders.

Cameron vermoedt dat haar vader ook geen pijn kon voelen. In haar jeugd las hij elke dag poëzie aan haar voor en huppelde daarna samen met haar handje in handje naar school toe. Volgens Cameron was het de meest liefdevolle man die je je maar kon voorstellen.

Hoewel Cameron een puur positief leven leidt, er kleven best een hoop nadelen aan haar afwijking. Mensen die geen pijn kunnen voelen zijn zeldzaam, maar ze zijn er wel. De afwijking wordt gezien als gevaarlijk omdat je zonder gevoel van pijn fysiek en mentaal zeer kwetsbaar bent.

Ze bevond zich altijd in een veilige omgeving, maar zou dat niet het geval zijn dan zou haar zomaar het ergste kunnen zijn overkomen zonder dat ze er erg in had. Een beetje zoals ze vroeger als klein kind een gebroken arm had gekregen zonder dat ze er zelf erg in had. Het was haar moeder opgevallen dat haar arm er raar bij hing. Ook haar heupoperatie was niet het gevolg van pijn maar doordat anderen haar vreemde houding tijdens het lopen opmerkten.

De dochter van Cameron is niet zo blij met die altijd blije en liefdevolle moeder. Het is een beetje raar als je moeder tijdens je pubertijd, terwijl je tegen haar staat te schreeuwen, blijft zeggen: “het is goed hoor!” Woede is een soort verborgen verdriet, of vaak het resultaat ervan. Je voelt je verdrietig en wordt boos, of andersom. Hoewel het woord woede in het stuk niet letterlijk benoemd wordt, het is duidelijk dat Cameron ook totaal geen boosheid kent.

Lastig, want niet alleen als ouder, maar überhaupt om je staande te houden in het leven, is boosheid noodzakelijk.

Compassie heeft Cameron in overvloed. Maar aan empathie ontbreekt het haar volledig. Als iemand zich ongelukkig voelt of verdrietig is dan kan Cameron dat niet meevoelen. En hoewel dat voor Cameron misschien lekker positief voelt, de ander zal daar totaal anders over denken. Zal zich emotioneel niet begrepen voelen door haar.

Kortom: koester de pijn. Het is een duidelijk signaal.

Categorieën
copyright uitgesproken

EU-Hof acht sampling legaal (onder een paar voorwaarden)

Er kwam een uitspraak van het Europese Hof van Justitie naar aanleiding van de langlopende kwestie van Kraftwerk tegen hiphop-duo Moses Pelham en Martin Haas over het samplen van een drumbeat van twee seconden uit een nummer van Kraftwerk uit 1977.

Het hof oordeelt dat voor sampling toestemming nodig is van de fonogrammenproducent (de eigenaar van de master van de geluidsopnames) voor het samplen van muziek, ongeacht de lengte van het muziekfragment. Maar merkt daarbij op dat als het fragment (de sample dus) zodanig bewerkt is dat het originele werk niet meer kan worden herkend (op het gehoor, niet middels een computer – een computer herkent alles met gemak) de rechten van de producent van het origineel niet geschonden worden.

Het HvJ EU legt het nabuurrechtelijke begrip ‘reproductie’ in relatie tot sound sampling aldus beperkter uit tegen de achtergrond van de kunstvrijheid.

De kunst van het samplen na Pelham (PDF)

Daarnaast maakt het EU-Hof ook nog een uitzondering voor citaten: een sample staat gelijk met een citaat als het een dialoog aangaat met het oorspronkelijke werk.

Daarnaast dient uiteraard aan alle andere wettelijke citaatvereisten voldaan te worden. Het is in de muziekpraktijk natuurlijk de vraag wanneer precies sprake is van een ‘dialoog’ in het kader van een klankcitaat. Of eerbetoon, protest, maatschappijkritiek, parodie of muzikale geschiedschrijving in voldoende mate een dialoog met het gesamplede werk impliceren, zal steeds in het concrete geval moeten worden vastgesteld.

De kunst van het samplen na Pelham (PDF)

Dus als ik in mijn lied een zinnetje ala ‘zoals de Beatles gisteren’ laat samenvallen met een sample uit nummer Yesterday dan is dat anno 2020 dus juridisch toegestaan.

Dat vind ik nou echt vooruitgang!

Bronnen

Categorieën
uitgesproken

De slechte smaak van John Baldessari

foto van Frédéric de Goldschmidt onder CC BY-SA

Kunstenaar John Baldessari ging onlangs dood. Het NRC tekende een mooie quote van hem op:

De waarheid is altijd mooi, hoe lelijk ze ook mag zijn.

Ook mooi zijn de 3 regels voor de kunstenaar die hijzelf stelde:

  1. talent is cheap
  2. you have to be possessed which you can’t will
  3. being at the right place at the right time

Nummer 2 sluit mooi aan bij mijn podcastaflevering ‘Ik hou van jou… ik evenmin’ Ik zou dus zeggen: 2. wees bezeten, ik evenmin

Austin Kleon publiceerde een mooi stuk met daarin de wellicht bekende video + voice-over van Tom Waits:

Die video is nog altijd een bron van inspiratie voor hoe je anders naar dingen kunt kijken en kunt uitleggen. Ook zonder beeld is dit toepasbaar voor podcasts. Of blogs.

Er valt veel over hem te vertellen, laat ik tot slot dit nog ff quoten:

AS: Why were you intent on avoiding good taste?

JB: Back then, I said that I was trying to work against my own good taste because I figured that good taste is going to come out anyway, no matter what you do, so there’s no reason to work at it.  


‘Pure Beauty’ – An Interview with John Baldessari
by Aaron Schuman

Man naar mijn hart. Maar wel met een bijsluiter: je moet de raad van kunstenaars nooit opvolgen. NIET DOEN! De kunstenaar is geen Jezus. Geen Brian.

Kunst kan allus.

Categorieën
portfolio

Mijn podcast VERVORMER zit in de lift

Mijn podcast VERVORMER zit aardig in de lift. De aflevering ‘Een aanraking op afstand’ kreeg veel aandacht op social. Onlangs gaf ik hiervoor een interview aan Den Haag Centraal (zal later deze maand verschijnen) en zal ik op 27 januari hierover spreken live op Omroep West radio tussen 18.00 en 19.00 uur.

De meest recente aflevering die ik maakte, ‘Ik hou van jou… ik evenmin’ krijgt ook flink de aandacht.

Zo mocht ik afgelopen zaterdag aanschuiven bij het radioprogramma Spijkers met Koppen samen met Rudolf Hecke die een belangrijke rol in de podcastaflevering speelt.

En Het Parool deed een interview met mij:

Aanstaande donderdag mag ik erover komen vertellen in het radioprogramma De Nieuws BV op NPO Radio 1, zo rond half 1 ’s middags.

Categorieën
uitgesproken

20:20 in 2020

Eens in de 100 jaar

komt er zo’n jaar

en een moment

zoals dit moment.

Categorieën
uitgesproken

MijnMoment (2019)

Henk-Jan Winkeldermaat, oftewel Punkmedia, stuurt sinds 2003 elk jaar zijn vrienden, bekenden, mensen uit zijn netwerk het verzoek om hun belangrijkste, meest ingrijpende, mooiste moment van het afgelopen jaar onder woorden te brengen in maximaal 500 woorden. Hij publiceert die 100 verhalen tussen kerst en nieuwjaar om het uur op de site mijnmoment.com.

Mijn eigen MijnMoment van 2019 lees je hier. En onderstaand als backup voor eigen archief.


“Ontken het niet langer, loop er niet meer voor weg, maar zet die deur open. De deur naar het onbekende.”

Het was het stemmetje in mijn hoofd dat van tijd tot tijd sprak.

Ik was altijd heel dienstbaar geweest. Voor anderen. Als gitarist, als arrangeur, als medecomponist, als man van de techniek en als mens. Veelzijdig en buigzaam. Zonder enig spoor van gemakzucht. Geen half werk van mij. Het leerde mij hoe anderen muziek maken. Het verruimde mijn blik. Het groeide soms uit in vriendschap. Het leerde me hoe het ook anders kan of hoe het juist niet moet. Soms was ons samenspel prachtig, maar nooit was het helemaal van mij.

En dan is het ineens 2018, we zijn in Paradiso, Amsterdam. Mijn dochter verkoopt merchandising, t-shirts, cd’s en vinyl. Het is haar eerste keer in Paradiso en mijn tweede keer als muzikant. Als dienstbare muzikant voor een gelegenheidsformatie met Henk Hofstede, Fay Lovsky, Hans Croon, Bob Schimscheimer, Pieter Bon, Tom America, Bob Gaulke (New York) en Marcos Kuzka Cunha (Brazilië).

Na het gelegenheidsconcert in Paradiso zoeken de muzikanten hun vaste bands weer op, behalve ik want ik heb geen vaste band meer.

Vroeger zat ik in de Tilburgse band MAM. Toen die band er in 1995 mee ophield stortte ik me op live optredens als gitarist. Ik was de studio wat beu geworden na de lange perfectionistisch “opnieuw, opnieuw, opnieuw” opnamesessies voor ons het laatste MAM album Look: Nederlands! 

Het duurde ff (kuch… 25 jaar!) voordat ik terugkeerde naar waar het voor mij ooit mee begonnen was: zelf liedjes schrijven, zelf opnemen, zelf spelen en zelf zingen. Gewoon ik in m’n uppie met een 4-sporen-cassetterecorder met veel ruis.

Ik luisterde naar wat oude demo’s en vond een refreintje hier, een coupletje daar en plakte zo de songs in elkaar. Sommige ideetjes waren wel meer dan 13 jaar oud. En natuurlijk moest ik nieuwe melodielijnen en akkoorden bedenken. Dingen schrappen. Teksten verzinnen. Componeren let heel nauw, een nootje veranderen kan een wereld van verschil maken. Maar mij hoor je niet klagen, in mijn thuisstudio voel ik me als een vis in het water. Ik kan alles zelf doen op mijn laptop zonder ruis.

Gezongen met misschien wel de hardste g van Nederland. Ik kom niet voor niets uit Den Haagggg.

“Man koester de tijd

Dit is jouw leven”

Uit ‘Toen al te lang’, een van de zes songs van mijn album Thuisreis waar ik heel erg trots op ben! Omdat ik de deur naar het onbekende wagenwijd open heb gezet.