Dit is Nederland: voor daders en slachtoffers

Marcel van Roosmalen (schrijver), Jan Dirk van der Burg (fotograaf) en Roelof de Vries (radiopresentator) hebben een fascinatie voor het menselijk tekort. Zodoende trekken ze door Nederland met hun theatertour Dit is Nederland om onze volksaard onder de loupe te leggen.

Ik ben van de partij, het is 19 oktober 2019 en ik zit klaar voor de voorstelling Dit is Zoetermeer. De premiere van de tour.

Roosmalen draagt een paar tragikomische stukken voor over een Zoetermeer waar ook ik nooit vrolijk van word. Mijn ouders verhuisden er in 1988 naartoe en zodoende heb ik er als arme student en dienstweigeraar ook een paar jaar vertoefd.

Jan Dirk van der Burg laat foto’s zien van buren die elkaar na-apen. Die allemaal een Boeddhabeeld in de voortuin zetten, nepvlinders op de muur lijmen en letters die het woord HOME vormen voor het raam plaatsen.

Roelof de Vries laat een fragment horen van Rob Verlinden waarin hij vertelt over een sponsordeal met een bedrijf dat een hele loods vol niet te verkopen Boeddhabeelden had staan. Aan Rob de vraag of ‘ie er niet iets mee kan in zijn programma Eigen Huis en Tuin. Rob besluit in elke aflevering van Eigen Huis en Tuin een Boeddhabeeld in de voortuin te zetten. Vervolgens wil heel Nederland dat en zijn de beelden niet aan te slepen.

Het moge duidelijk zijn dat hier de Nederlander niet als bijzonder oorspronkelijk en authentiek wordt neergezet. De saaiheid en lelijkheid spat er vanaf. Tegelijkertijd is het een groot eerbetoon aan het gewone en een feest der herkenning.

Jan Dirk van der Burg en Roelof de Vries lijken het prettig te vinden dat we zo op elkaar lijken. Bij Marcel van Roosmalen bespeur ik precies het tegenovergestelde.

Dit is Nederland is een topshow. Voor zowel de daders als voor de slachtoffers.

Waar is mijn publiek?

Hoewel ik er al een half leven in de muziek heb opzitten, het leven voor mijn eigen muziek begint nu pas, nu ik een serie van 6 liedjes aan het maken ben voor mijn EP Thuisreis. Dan vertrek je vanaf het nulpunt met 0 fans.

Heel langzaam bouwt dat publiek zich op. Tot nu toe heb ik 0% aandacht gekregen vanuit de media. Ik moet het allemaal zelf doen en promoot mijn muziek alleen hier op mijn blog, via Twitter en via een nieuwsbrief. Geen Facebook en geen Instagram. Principekwestie.

Maar het is wat het is. Ik hoop dat de aandacht voor mijn muziek groeit. Misschien dat ik volgend jaar met mijn eigen materiaal, plus wat aanvullend materiaal van mijn oude band MAM bijvoorbeeld, hier en daar wat optredens kan doen. Dat is mijn plan. Want het podium trekt weer.

Zelfs het duiveltje in mijn hoofd kan me er niet van weerhouden.

Hofstijl.nl (offline)

Het Haagse groepsblog Hofstijl.nl is sinds oktober 2019 offline. Het blog was actief in de jaren 2008 – 2011 en werd aangestuurd door een kleine redactie en een team van Haagse bloggers.

De webhosting betaalde ik al die jaren uit eigen zak. Hier en daar kwam er aanvullende financiering via sponsoring en advertentie inkomsten. De inkomsten hiervan liepen drastisch terug waardoor de kosten niet langer opwogen tegen de baten.

Hofstijl R.I.P. Het was leuk. Het is niet onopgemerkt gebleven.

Controle

“De meest dwaze deugd die we ooit hebben geschapen”, zegt filosoof en psychiater Damiaan Denys in de podcast Future Shock VPRO Tegenlicht.

Damiaan heeft het over controle.

Het gesprek vormt een aanvulling op de tv-aflevering van Tegenlicht van gisteravond dat in het teken van Chaos stond.

Op de een of andere manier denkt de mens altijd de chaos en willekeur van het leven in de kiem te kunnen smoren door systemen van controle in te bouwen. Volgens Damiaan hebben die systemen een averechts effect en zorgen ze juist voor een slecht vertrouwen en de groei van veel serieuze geestesziektes zoals dwangneuroses (door zaken overdreven vaak te controleren stel jezelf telkens gerust maar zonder dat de dwang van controle daarmee stopt – het is een oneindige loop waar sommigen echt knettergek van worden). Mensen worden gek van hun eigen controledwang. Als je jezelf niet vertrouwt, hoe kun je een ander dan vertrouwen?

Damiaan geeft het voorbeeld van stoplichten die ons de schijnzekerheid geven dat ze ons helpen ongelukken te voorkomen. Toch rijden er mensen door rood, met desastreuze gevolgen want mensen vertrouwen op stoplichten. Is het niet veel goedkoper en beter om niet op een stoplicht te vertrouwen maar beter zelf op te gaan letten en vertrouwen te hebben in de medemens?

Waarom is het zo moeilijk om de chaos te accepteren? Waarom denken wij alles te kunnen doorberekenen, te kunnen voorspellen, beheersen, uitroeien en ga zo maar door?

Waarom geven we kapitalen uit aan het zinloos creëren van schijnzekerheid? Waarmee we onszelf massaal voor de gek houden. We moeten accepteren dat het leven onvoorspelbaar is. Totaal onvoorspelbaar. Negatieve rente? Geen pensioen straks meer? De dijken breken door? We krijgen straks allemaal een basisinkomen? Alles kan. Alles ligt open. Accepteer die chaos, die onvoorspelbaarheid. Surf mee op de golven van de onvoorspelbaarheid.

En wees creatief.

De beloning

De beloning voor de kunstenaar is dat ‘ie iets maakt dat ‘m bevalt. Iets dat uit het niets is ontstaan. De kunstenaar zoekt het onbekende en hoopt dat ‘ie het herkent wanneer het zich aandient. Dat is zijn beloning.

De kunstenaar heeft net als ieder ander mens geld nodig, niet als beloning maar gewoon omdat leven geld kost.

De kunstenaar wordt niet gemotiveerd door geld en moet er dus eigenlijk ook niet gedemotiveerd van raken. Het is natuurlijk wel beter voor de kunstenaar als ‘ie rechtstreeks aan het maken van kunst geld verdient want dan kan hij daar meer tijd en energie in stoppen.

Maar je kunt het ook verder trekken. Wie in de zorg werkt doet het ook niet voor het geld. En zo zijn er heel veel beroepen op te noemen van mensen die hun motivatie uit iets anders dan geld halen. Zonder deze mensen zou de samenleving instorten en nog erger: zou ons welzijn op een laag pitje komen te staan.

Misschien is daarom welzijn de kern. Dat leven in welzijn onze ware beloning is.