Hauntology, het spookt in mijn muziek

free bassel

In de track Music Is Math van de band Boards of Canada komt de gesproken quote “The past inside the present” op herhaling voorbij. Een track waarin nieuwe en oude geluiden gelijkwaardig zijn. Waarin de hihats helder klinken en samengaan met een drumloop op herhaling uit de sampler.  De synths jengelen in toonhoogte door een Laagfrequentie Oscillator (LFO). Het is muziek die wordt aangeduid met de verzamelnaam Hauntology. Een term die ik tot voor kort nog niet kende.

Whitney Mercurio, hoofdredacteur van Reserved Magazine, maakte me 2 jaar geleden een geweldig compliment over mijn muziek:

I have stumbled upon your music and downloaded Free Bassel, which is one of the most hauntingly beautiful songs I have ever heard.

Zodoende viel mijn track maandenlang te beluisteren op deze New Yorkse website. Whitney vertelde me in een email dat de bekende ontwerper uit Los Angeles, Marc Atlan, haar had geappt over mijn muziek:
app Marc Atlan en Whitney Mercurio

Beiden hebben het over de haunting sound die ze in mijn muziek horen. Ik snap wel waar dat ‘m in zit. Het is de diepe melancholie en het samen laten smelten van oude en nieuwe geluiden. Wat ik vaak zelf LoFi/HiFi noem. Het is een dynamische klankopvatting. Niet alles moet dof zijn, of juist helder. Niet alles moet clean zijn, of juist vervormd. Het gaat hem om het mixen van al die elementen want dan pas wordt het leuk en krijg je de gelaagdheid waar ik zo dol op ben. De klank wordt daarmee ook gelijk tijdloos.

Over Hauntology wordt veel geschreven, met name online. Het is een term die voor het eerst uit de mond van de Franse filosoof Jacques Derrida rolde. Ik laat me echter nooit leiden door genres en formats. Waarom zou ik me beperken door in hokjes te denken? Ik hou me er simpelweg niet mee bezig ook al vind ik het leuk om het Hauntology genre te ontdekken via nota bene mijn eigen muziek! Een geweldig compliment!

Tegenwoordig zijn die hokjes niet meer bij te houden, omdat van elk subgenre binnen een paar maanden alweer een subsubgenre afgeleid wordt. Neem bijvoorbeeld het genre dat 100% online ontstond: Vaporwave. Ook daarvan zijn tegenwoordig alweer zoveel afgeleiden, ik vraag me af wie dat bijhoudt. Het is geen mainstream, duidelijk geen gevalletje top2000. Je zal mijn muziek in die lijst ook niet aantreffen. Neemt niet weg dat mijn muziek miljoenen mensen wereldwijd weet te bereiken en te ontroeren. Wat ik nog meer?

Gratis sound design

Je kunt het ietwat betwisten maar muziek online is eigenlijk gewoon gratis. Net zoals het bekijken van video’s, foto’s en het lezen van nieuws en blogposts dat is. Online content is gratis. Punt.

En sound design (volgens sommigen ook wel als sounddesign gespeld)? Voor een heel groot deel is dat ook gratis. Neem bijvoorbeeld het gigantische aanbod wat je op Freesound kunt vinden. Of het gratis pakket van 8 gig (!) OLPC Sound Samples (v2). Zie ook mijn blogpost ‘Goeie gratis geluiden (deel 2)’.

Ook valt het mij op dat veel fonografen, audio professionals die geluid in hun oorspronkelijke staat opnemen (vogelgeluiden, straatgeluiden e.d.). vaak kiezen voor het gratis aanbieden van deze geluiden. Bijvoorbeeld Aporee.org doet dat onder een Creative Commons BY-SA licentie zodat het voor iedereen toegestaan is deze geluiden her te bewerken mist men dezelfde licentie gebruikt.

Een deel van mijn jaarinkomen haal ik uit professioneel sound design. In opdracht maak ik specifieke geluiden. Bijvoorbeeld voor de Zweedse firma Propellerhead Software, bekend van het softwarepakket Reason. Geluiden die ‘gratis’ met het pakket meegeleverd worden. Dat werk kwam automatisch naar mij toe omdat ik mijn muziek en geluiden gratis weggaf. Ik begon daarmee in 2001 en ben er nooit mee opgehouden.

Het is namelijk geweldige promotie. Ik kan op deze manier laten zien en horen waartoe ik in staat ben. En wordt die muziek of geluid in een andere productie gebruikt dan is dat op zijn beurt weer goede promotie voor mijn werk. Ze noemen dit het Freemium model. Je begint gratis, maar biedt ook extra’s aan, maatwerk bijvoorbeeld.

Vrij werk voor mij blijft altijd vrij en gratis. En voor opdrachtwerk moet betaald worden. Zo werkt het het beste voor mij.